The Whirlwind
The Whirlwind geeft Transatlantics groots opgezette progressieve rock een doorlopende vorm. Twaalf gedeelten delen muzikale ideeën in één albumlange compositie. Energiek spel, rustige songs en een uitgebreid slot wisselen. De verbinding werkt vaak goed, ook wanneer bekend geluid en ruime lengte de songs beginnen te beproeven.
Overture and Whirlwind introduceert de hoofdthema's in een brede instrumentale opening. Gitaar, toetsen en drums zetten de omvang neer voordat stemmen een duidelijkere rol krijgen. De centrale melodie is bij terugkeer makkelijk herkenbaar. Wisselende arrangementen houden zo een bruikbaar referentiepunt.
The Wind Blew Them All Away verlaagt de energie met een ingetogen geluid. On the Prowl zet Pete Trewavas' bas daarna verder vooraan. Een los jazzgevoel laat de muzikanten op elkaar reageren. De ritmesectie is een grote kwaliteit. Zij geeft beweging onder de uitgebreide gitaar- en toetsenpartijen.
Out of the Night brengt een helderdere melodie en sterke meerstemmigheid. Rose Colored Glasses is zachter. Akoestische gitaar en emotionele zang veranderen de verhoudingen. Zulke rustige momenten zijn belangrijk als verlichting van grote instrumentale passages.
Het korte Pieces of Heaven laat snel veranderende ideeën horen. Is It Really Happening? ontwikkelt zich langzamer. Een ingetogen begin groeit naar een veel zwaarder instrumentaal einde. Die beheerste stijging is bijzonder overtuigend. Mike Portnoys drums helpen de laatste versnelling verdiend te voelen.
Dancing with Eternal Glory / Whirlwind (Reprise) brengt het verwachte grote slot. Piano, expressieve gitaar en het terugkerende hoofdthema brengen het werk bijeen. Het einde duurt wel langer en is dramatischer dan het materiaal altijd nodig heeft. Er kon herhaling weg zonder de hele vorm te verzwakken.
The Whirlwind is het succesvolst wanneer terugkerende ideeën echt verschillende stemmingen verbinden. Het overtuigt minder wanneer bekende klanken en lange hernemingen verdere ontwikkeling vervangen. Het spel blijft uitstekend. Verschillende gedeelten hebben echte melodische kracht. Samen maken ze een indrukwekkende plaat waarvan omvang zowel aantrekkingskracht als grootste beperking is.
