Once
De gitaren hebben op Once genoeg kracht om naast een orkest overeind te blijven. Nightwish zet de symfonische kant verder open, maar geeft de nummers tegelijk stevigere riffs en duidelijkere refreinen. Dat maakt deze plaat uit 2004 toegankelijk zonder dat de band zijn behoefte aan grootse arrangementen hoeft in te slikken. Tarja Turunen blijft een opvallende zangeres, al klinkt ze hier lang niet voortdurend als een operadiva.
Dark Chest of Wonders maakt meteen duidelijk hoe die combinatie werkt. Het orkest vergroot de dreiging, terwijl de gitaren het nummer vooruitduwen. Wish I Had an Angel heeft een directer ritme, met de ruwe stem van Marko Hietala als tegenwicht voor Turunen. Het refrein hoeft daardoor weinig moeite te doen om te blijven hangen. Nemo kiest eveneens voor een overzichtelijke opbouw. De kracht zit daar in een melodie die ook zonder alle aankleding overeind zou blijven.
De langste nummers laten horen hoeveel meer deze band kan dan pakkende singles schrijven. Ghost Love Score neemt de tijd om van sfeer te veranderen en geeft het koor en de instrumenten een duidelijke rol. De grote uitbarstingen werken doordat er ook ruimte omheen zit. Hier voelt het orkest als een wezenlijk onderdeel van het nummer, met een eigen ontwikkeling, in plaats van een extra laag boven op de gitaren.
Niet elk stuk bereikt dat niveau. Tussen de hoogtepunten door vallen de beperkingen van de eenvoudigere composities meer op. De nadruk op kracht en directe herkenning gaat soms ten koste van spanning; een nieuw orkestaccent lost dat niet automatisch op. Daardoor is de plaat als geheel minder verrassend dan zijn beste momenten.
Toch biedt Once een bijzonder overtuigende ingang tot Nightwish. De singles geven snel houvast, waarna Ghost Love Score laat horen hoe ver dezelfde muzikale ingrediënten kunnen reiken. Zwaar, melodieus en groots, met genoeg sterke nummers om ook buiten de symfonische metal iets los te maken.
